29 августа Национальное Собрание во втором чтении внесло поправки в закон "Об утверждении годовой и комплексной программ мероприятий по восстановлению, сохранению, воспроизводству и использованию экосистемы озера Севан".
Согласно законопроекту, предлагается увеличить забор воды из Севана со 170 млн. кубометров воды, предусмотренных для 2018 года до 210 млн. кубометров (дополнительных 40 млн. кубометров). За принятие документа проголосовали 80 депутатов при одном против.
Внеочередное заседание парламента прошло в атмосфере бурных обсуждений, так как, с одной стороны, речь идет о том, что крестьяне остались без воды в связи с чем они не могут обеспечить орошение своих угодий для получения урожая, а с другой – озеро Севан встает перед серьезными рисками при дополнительном заборе воды. Специалисты бьют тревогу по поводу того, что каждый год Севан подвергается серьезным рискам, исходя из объективных и субъективных причин.
В ходе заседания парламента председатель Водного комитета Армении Инесса Габаян сообщила, что ЗАО "Международная энергетическая корпорация", использующая воды озера в качестве двигателя для генераторов Севано-Разданского каскада ГЭС, а также ЗАО "Электрические сети Армении, обязуются всю свою выручку, полученную от использования дополнительных 40 млн. кубометров воды, направить во внебюджетный (!) фонд правительства. Однако на вопрос одного из депутатов, сколько составит эта выручка, какую выручку получат крестьяне от урожая или сколько составят их потери, если законопроект не будет принят и вода не будет выделена Гамбарян так и не ответила. Очевидно, что Водный комитет недостаточно хорошо углубляется в суть дела и пытается просто решить те краткосрочные задачи, которые возложены на него. Как говорится, комитету не до Севана.
Эксперты справедливо отмечают, что в сфере управления водными ресурсами имеют место серьезные упущения. Даже на фоне дополнительных попусков воды из Севана, от сельских жителей поступают жалобы на нехватку воды для орошения. По всей видимости, потери оросительной воды в действительности несут коррупционный характер, и за этим процессом могут стоять известные олигархи.
Почему уполномоченные органы не проводят серьезный мониторинг, чтобы понять куда в действительности уходит севанская вода?
Правительство во главе с Николом Пашиняном приняло решение, что дополнительный забор воды из Севана обоснован, так как жаркая и засушливая погода влияет и на количество воды в водохранилищах, создавая дефицит. Однако не понятно, почему правительство пытается решить одну проблему, создавая другую - еще более серьезную. По словам экспертов, предусмотренные законом попуски воды в размере 170 млн. кубометров должны быть пересмотрены, поскольку данные расчеты были сделаны без учета нынешнего потепления климата. Но вместо этого мы и Севан получили дополнительный забор воды.
По разным оценкам, сложившаяся в Севане экологическая ситуация при любой ошибке может сыграть для озера роковую роль. Для избежания рисков необходимо повысить уровень воды озера, что спасет Севан, в том числе от опасности быстрого нагревания. Из-за колебания уровня Севана, в озере сложились благоприятные условия для размножения водорослей.
В этом году замечено крупномасштабное цветение севанской воды, что представляет серьезную опасность для раков, поскольку отмирание и загнивание водорослей вызывает в воде дефицит кислорода.
Интересно то, что и власть, и оппозиция сошлись воедино, принимая данное решение. Депутаты хорошо понимают, что это не выход из ситуации. Данная проблема возникает каждый год, а решать вопрос посредством забора воды из Севана – удар в не в бровь, а в глаз.
Вспоминается, что нынешний премьер Никол Пашинян в качестве депутата постоянно выступал против олигархов и тех привилегий, которые им предоставлялись. А сейчас, возглавляемое им правительство решило данный вопрос так же, как он решался всегда. Может нужно было взяться за проблему иначе и решать его в корне? Безусловно, в системе управления имеются большие упущения и есть большие сомнения, что мы не имеем дело с коррупционными рисками.
Известно, что в Араратской долине расположены тысячи гектаров земли, которыми владеют десятки олигархов-латифундистов, включая бывшего премьер-министра Армении Овика Абрамяна. Не секрет, что они всегда имели привилегии в вопросе орошения своих земель. Об этом известно и простым крестьянам, многие из которых получали воду после того, как земли олигархов были орошены. Мафия воды в Армении была и есть. По некоторым оценкам, севанская вода может продаваться и Ирану, который имеет дефицит и готов покупать любую воду. В любом случае проблема намного глубже, чем она кажется.
Очевидно, что нехватка воды – результат многолетних упущений и в системе управления, и коррупционные схемы. Мотив РПА понятен: депутаты голосуют для защиты своего бизнеса. Пускай страдает Севан. Мотив нового правительства не очень понятен, так как оно столкнется с большими трудностями в скором будущем из-за своего такого подхода к решению проблем.
Безусловно, Пашинян пытается решить сейчас вопрос своего рейтинга, так как скоро выборы и в Совет старейшин, и в парламент, а оставить крестьян без воды – прямой путь к социальному бунту и удар по рейтингу премьер-министра.
Неужели, первая сделка между властью и оппозицией состоялась за счет Севана: Пашиняну власть – олигархам вода?!
VERELQ-ը ներկայացնում է հայաստանյան մամուլի ամենաուշագրավ հրապարակումները:
«Փաստ» օրաթերթը գրում է. Ուշագրավ իրավիճակ է ստեղծվել «Ելք» դաշինքի շուրջ: Արդեն բավական ժամանակ է, ինչ հստակ է, որ Նիկոլ Փաշինյանին այլևս պետք չեն ո՛չ «Լուսավոր Հայաստանը», ո՛չ էլ «Հանրապետություն» կուսակցությունը, որոնց փաստացի նա դիտարկում է որպես բալաստ՝ վստահ լինելով, որ միայնակ էլ կհասնի ոչ պակաս հաջողության: Սա, իհարկե, որպես դաշինք, սակայն չի բացառվում, որ վարչապետին այս դաշինքը պետք լինի... դաշինքից դուրս, այսինքն՝ որպես «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունից առանձին միավոր, առավելապես հետընտրական փուլերի համար (կոալիցիա և այլն): Շատ հավանական է, որ հենց այս առումով էլ տարօրինակ ընթացք ստացավ վերոնշյալ երկու կուսակցությունների՝ առանձին դաշինք ձևավորելու գործընթացը: Նախ, հստակ էր, որ այս դաշինքը պետք է կոչվի երկու կուսակցությունների անունով՝ «Լուսավոր Հանրապետություն», ինչի մասին մենք գրեցինք դեռ մեկ ամիս առաջ: Ավելին, ԼՀ–ի ներկայացուցիչներից մեկը (ամենաիրազեկներից մեկը) օրերս #լուսավորհանրապետություն հեշթեգ հրապարակեց, սակայն դրան հաջորդեցին հատկապես դաշինքի նախընտրական ցուցակի առաջին համարի՝ Արտակ Զեյնալյանիհարցազրույցները, ուր նա հստակ խոսում է «Ելք» դաշինքի մասին: Սրան էլ հաջորդեց նույն հեշթեգները հրապարակած անձի գրառումը, թե «տարածվել են լուրեր, որ մեր նոր դաշինքի անունը #Լոսավոր #Հանրապետություն է։ Տարածվել են սխալ լուրեր»: Սա կարևոր հանգամանք է, որովհետև այլ բան է օգտագործել հասարակության մեջ որոշակի ճանաչում ունեցող անունը, այլ բան՝ նոր անուն: Սակայն շատ ավելի էական է ԼՀԿ ղեկավարի՝ Էդմոն Մարուքյանի դիրքորոշումը: Ողջ այս 1–2 շաբաթում նա որևէ ձայն չի հանել, որևէ գրառում իր էջում չի արել, ավելին՝ չի երևում նաև այն լուսանկարում, որը արվել է դաշինքի անվան շուրջ քննարկումների ժամանակ: Չի բացառվում, որ Մարուքյանը որոշակի վիրավորվածություն ունենա թե՛ Փաշինյանից, թե՛ «Ելքի» հետ կապված վերջինիս հեռահար պլաններից, ինչի մասին խոսեցինք: Առավել ևս, եթե պարզվի, որ Զեյնալյանի թեկնածությունն իրականում առաջադրվել է ուղղակի այլ ուժերից ձայներ փախցնելու համար: Ի վերջո, միշտ էլ անհրաժեշտ է ունենալ պահեստային տարբերակ, եթե հանկարծ որևէ ուժ մեծամասնություն չի ունենում: Օրինակ, ՀՀԿ–ի համար այդ տարբերակը միշտ եղել են կա՛մ ՕԵԿ–ը, կա՛մ ՀՅԴ–ն: Նման դերակատարությունն ու ընտրություններին ֆիկտիվ մասնակցությունը հազիվ թե Մարուքյանի սրտով լիներ: Ուստի, չի բացառվում, որ նրա անսովոր պասիվությունը կապված լինի հենց նման վիճակի հետ: Ցավոք, թե՛ վերջինս, թե՛ Արամ Սարգսյանը այս փուլում խուսափում են լրագրողների հետ շփվել: Արդյունքում մնում է սպասել նախընտրական փուլին, ուր նրանց մասնակցության ու ոգևորության աստիճանը շատ հարցերի պատասխան կտա:
«Հրապարակ» օրաթերթը գրում է. «Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելին երեկ դիմավորել են զրահապատ BMW 750-ով, որը սպասարկում է Արմեն Սարգսյանին։ Նրա՝ ՀՀ նախագահ դառնալուց հետո պետական պահպանության ծառայությունը, որպես ծառայողական ավտոմեքենա, հատկացրել է այս BMW-ն: Բանն այն է, որ պետական ավտոպարկում զրահապատ մեքենաների սղություն կա, եւ որպեսզի Մերկելին դիմավորեին ըստ արարողակարգի պահանջների, ստիպված են եղել այն 1 օրով Արմեն Սարգսյանից վերցնել։ Արմեն Սարգսյանը երեկ տեղափոխվում էր իր անձնական օգտագործման Cadilalc Escalade ամենագնացով, որով էլ ժամանել էր Բաղրամյան 26՝ պաշտոնական ընթրիքի։ Նրա մեքենան կանգնել էր հենց Մերկելին տեղափոխող BMW-ի կողքին։ Մենք տեղեկացանք, որ այսօր՝ կանցլերի մեկնումից հետո, մեքենան կվերադարձնեն տիրոջը»։
«Հրապարակ» օրաթերթը գրում է. «Թեպետ նոր կառավարությունը 3 ամիս է, ինչ ձեւավորվել է, սակայն փոխվարչապետների գրասենյակները դեռ ձեւավորված չեն։ 1-ին փոխվարչապետի գրասենյակում՝ 19, մյուս 2 փոխվարչապետների մոտ 15 հաստիք է նախատեսված։ Միրզոյանն ունի միայն գրասենյակի ղեկավար, մեկական խորհրդական եւ օգնական, 2 վարչություններից մեկում՝ մարդասիրական ծրագրի վարչությունում, ժամանակավոր պետ, իսկ հակակոռուպցիոնում դեռ ոչ մի նշանակում չի եղել։ ԲՀԿ-ական Մհեր Գրիգորյանի աշխատակազմն ավելի մարդաշատ է․ գրասենյակի ղեկավար, 2 օգնական ու խորհրդական, արարողակարգի պատասխանատու։ Տիգրան Ավինյանն էլամբողջությամբ չի համալրել գրասենյակը՝ ղեկավար, 3 խորհրդական եւ օգնական, արարողակարգի պատասխանատու։ Առհասարակ, անհասկանալի է, թե ինչ իմաստ ուներ փոխվարչապետների գրասենյակներ ձեւավորելը եւ հաստիքացուցակն այդքան ուռճացնելը։
«Հրապարակ» օրաթերթը գրում է. «Թեեւ Երեւանի ավագանու ընտրությունների քարոզարշավը մեկնարկելու է սեպտեմբերի 10-ից, բայց արդեն թեկնածու ուժերն անցել են գործի: Նրանք հանդիպումներ են ունենում տարբեր վարչական շրջաններում, օգտվում են սոցիալական ցանցերից ու լրատվամիջոցներից։ Նաեւ սկսել են հանձնաժողովի անդամների վերապատրաստումները, վստահված անձանց, կուսակցության անդամների, համակիրների թրեյնինգները: Ի դեպ, այս օրերին բողոքի ակցիաներ են ԿԸՀ նախագահ Տիգրան Մուկուչյանի դեմ՝ նրա հրաժարականի պահանջով։ Երեկ Անդրիաս Ղուկասյանն էր ԿԸՀ-ի մոտ՝ քաղաքապետի թեկնածու Անահիտ Թարխանյանի ամուսինը։
«Հրապարակ» օրաթերթը գրում է. «Գարեգին Բ-ի հրաժարականի պահանջով այսօր «Նոր Հայաստան՝ նոր հայրապետ» նախաձեռնությունը Երեւանի Սուրբ Աննա եւ Սուրբ Կաթողիկե եկեղեցիների բակում կրկին բողոքի ակցիա կիրականացնի, որի մեկնարկը կտրվի երեկոյան ժամը 7-ին։ Շարժումը կաթողիկոսի հրաժարականն է ակնկալում, ապա՝ նոր ընտրություններ։ Մենք տեղեկացանք, որ բողոքի ալիքի պատճառով վեհափառը լիարժեք չի վայելել հանգիստը եւ Ռուսաստանի Կիսլովոդսկ քաղաքից նախատեսվածից շուտ է վերադարձել։ Ի դեպ, նա սկսել է ավելի հաճախ շփվել շարքային հավատացյալների հետ եւ որոշել է շահել իրենից նեղացածների սիրտը։ Մեր տեղեկություններով՝ ԱԺ նախկին պատգամավոր Արագած Ախոյանը ժամանակավորապես հետ է կանգնել վեհափառին դատի տալու որոշումից։ Հիշեցնենք, որ նրան պատկանող շինընկերությունն աշխատանքներ է կատարել կաթողիկոսի պատվերով, բայց չի վճարվել»։
«Ժողովուրդ» օրաթերթը գրում է. «Ժողովուրդ» օրաթերթը տեղեկացավ, որ ՀՀ Արմավիրի մարզպետարանի աշխատակազմի աշխատանքային խումբը ստուգումներ է իրականացրել Արշալույս գյուղում։ Նշենք, որ այս գյուղը ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր Մանվել Գրիգորյանի ծննդավայրն է։ Ստուգումները իրականացվել են հուլիսի 23-ից մինչև օգոստոսի 3-ը։ «Ժողովուրդ» օրաթերթը պարզեց, որ այդ ստուգումների արդյունքում մի շարք խախտումներ են հայտնաբերվել։ Օրինակ, համայնքի ավագանին չի պահպանել «ՏԻՄ» ՀՀ օրենքի 21- րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի պահանջները։ Ըստ որի՝ համայնքի ավագանու անդամը պարտավոր է չմասնակցել ավագանու այն որոշման քվեարկությանը, որը առնչվում է իր, իր հետ մերձավոր ազգակցությամբ կամ խնամիությամբ կապված անձանց շահերին։ Բայց ուսումնասիրության ընթացքում բացահայտվել են ավագանու անդամների կողմից իրենց մերձավոր ազգակցությամբ կապված անձանց շահերին բախվող ավագանու ընդհանուր թվով 6 հատ որոշումներ։ «Ժողովուրդ» օրաթերթին հայտնի դարձավ, որ եւ 2016 եւ 2017 եւ 2018 թվականներին ավագանու անդամները մասնակցել են իրենց մերձավորների շահերին առնչվող ավագանու նիստին եւ կողմ են քվեարկել դրամական օգնություն հատկացնելու համար։ Ի դեպ, 2016 թվականին այս տարբերակով 6 հոգու է տրվել դրամական օգնություն, 2017-ին՝ 4, իսկ 2018-ին՝ 5 հոգու։ Նշենք, որ խոսքը 896 հազար դրամի մասին է։ Ավելին, «Ժողովուրդ» օրաթերթը պարզեց, որ Արմավիրի մարզպետարանի աշխատակազմի աշխատանքային խմբի ստուգումներից հետո նշված գումարն ամբողջությամբ վերականգնվել է։
Уверен, читатели и друзья Voskanapat.info давно ожидали такого разговора со мной, Пандухтом, Александром Грантовичем, другими авторами, модераторами и сотрудниками нашего портала. Политические развития последних месяцев породили много вопросов и даже обвинений в наш адрес, и сегодня я хотел бы обратиться к главным, на мой взгляд, проблемам, которые возникли в последнее время.
Начну, пожалуй, с моего понимания логики тех процессов, которые происходят в нашей стране, и сразу же признаюсь: я отнюдь не воодушевлен тем, что многие называют «революцией любви». По моему глубокому убеждению, смена власти в Армении поставила страну перед новыми, гораздо более опасными угрозами, нежели имелись раньше. Речь, конечно же, не только о внешних угрозах. Хотя здесь тоже есть о чем побеспокоиться: всего за три месяца новое правительство Армении умудрилось значительно навредить армяно-российским стратегическим отношениям, фактически разорвать рабочие связи с Исламской Республикой Иран и западными партнерами, утратить практически все политические возможности сдерживания агрессии Азербайджана.
Но все это поправимо. Благо, друзья Армении с пониманием относятся к происходящим в нашей стране событиям и не очень спешат с выводами. Армия же, как и прежде, готова в любой момент отразить любые посягательства врага. Поэтому пока перейду к внутренним угрозам, возникшим после смены власти в Армении.
Здесь все сложнее. Уже в первые дни революционных процессов стало ясно, что движущей силой народных масс стали представители действующих в Армении религиозных сект, финансируемых западными фондами организаций, медиаресурсов, так называемых правозащитных организаций и т. п. Они сыграли на факте объективно существующего недовольства среди абсолютного большинства населения Армении. Им удалось повести за собой народ и, в итоге, достичь смены власти в стране. Сегодня те же силы определяют внутреннюю политику Армении. Оттого и не удивительно, что в прицеле новых властных элит оказались национальное образование, Армянская Апостольская Церковь, традиционные семейные ценности, Армия и т.д. Одним словом, все то, что определяет армянина как носителя собственных стремлений, веры, достоинства, национальной идентичности и системы ценностей.
Если же кто-либо из читателей спросит: «Зачем все это понадобилось реальным организаторам революции?», - отвечу прямо: золото, медь, безопасность... Все очень банально и просто. Ничего сакрального и никакого мирового заговора против армян нет.
Я могу долго рассказывать о том, какая кампания сегодня ведется в Армении против вышеуказанных ценностей. Но, думаю, читатели сами все знают, и не стоит вдаваться в подробности. Хочу лишь отметить, что в новой власти тоже есть люди, которых беспокоят все эти реалии. К примеру, сам Никол Пашинян. Если честно, у меня есть некоторое убеждение в том, что премьер-министр сам не в силах, во-первых, трезво оценить сложившуюся ситуацию; во-вторых, контролировать политику некоторых своих министров, советников и других представителей властной команды. Например, мне действительно трудно представить, что руководитель Правительства и министр здравоохранения, или же секретарь Совета Национальной Безопасности, являются членами одной команды. По-моему, это не так, и для подобных сомнений у меня есть веские основания.
Исходя из всего вышесказанного, мне часто задают вопрос: а разве во времена Сержа было хорошо? Нет, дорогие друзья! Не было хорошо. Было бы хорошо, все не обернулось бы так плохо. Но тогда были линии, которые никто не переходил. Например, гомосексуалы не нападали на полицейские участки, убившие армянских офицеров террористы сидели в тюрьме, а боевых офицеров никто не таскал по следственным комитетам. Для меня это — самое важное. Поэтому, когда меня спрашивают, чем я недоволен, почему критикую новые власти Армении, всегда отвечаю: проблема в ценностях.
При этом хочу сказать, что мое несогласие не с Николом Пашиняном или любым из членов его Правительства, а с теми движениями, с теми настроениями, которые стали определять поведение нашего народа. Пашинян и его Правительство — всего лишь побочный эффект тех глубинных процессов, которые существуют в нашей среде. Иными словами, мои проблемы не с Пашиняном, а, как бы это больно не было признать, с народом. Вернее, теми элементами, которые сегодня определяют поведение народа. Это абсолютное, но очень агрессивное меньшинство смогло консолидировать примерно 50 тысяч граждан страны и диктовать свою повестку всей Армении и всему армянскому народу.
Вот в чем моя проблема. Притом проблема, которая появилась и по моей вине. И по вине всех тех, кто должен был, но не уследил…
Поэтому главная задача, которую я сегодня ставлю перед собой, это восстановление тех ориентиров, которым всегда следовал армянский народ. Это любовь к Родине, это традиционная Семья, это наша Вера и наша Церковь, это наша Армия, это наше Наследие, наши Ценности, наши Дети, наше Прошлое и Будущее… Нельзя более позволить, чтобы наш народ следовал за безграмотными политиканами и комиками. Нельзя позволить, чтобы тон задавали невежи и продажные личности. Надо восстановить в глазах народа авторитет ученых, интеллигенции, офицеров, учителей и приверженных национальным идеям мыслителей. Вот в чем я вижу сегодняшнюю задачу Восканапата!
Восканапат, как и прежде, будет стоять на стороне Армянского государства. Какая бы ни была у нас власть, мы готовы поддерживать ее лучшие начинания, стремясь не допустить, чтобы ею были допущены необратимые ошибки. Духовная, физическая, культурная, информационная и всякая другая безопасность остаются приоритетом нашей деятельности. И поэтому критику, которая сегодня появилась на нашем портале, тоже следует рассматривать в этом ключе. Это моя принципиальная позиция! И это мой ответ на вопросы о том, почему Восканапат стал писать о внутренней политике Армении. Надеюсь, читатели, друзья и соратники с пониманием отнесутся к нашей деятельности.
Теперь, когда я, кажется, сказал всё, что считаю важным, хочу воспользоваться случаем и обратиться ко всем тем людям, которым не безразлична деятельность Восканапата. Нам нужна ваша помощь. Любая: моральная, финансовая, идейная… У нас много проектов, реализация которых требует определенных ресурсов. Скоро на нашем портале появится кнопка финансовой поддержки. Прошу не сильно критиковать нас за эту вынужденную меру и более активно участвовать в обсуждениях Voskanapat.info. Пишите нам на voskanapat@gmail.com, присылайте статьи, интересные материалы. Будем на связи.
Если кто не знает, мой ник на сайте — Alert2.
С уважением,
Грант МЕЛИК-ШАХНАЗАРЯН Руководитель информационно-аналитического центра «Восканапат»
Родные трех полицейских, убитых в дни захвата полка ППС – Артура Ванояна, Юрия Тепаносяна и Гагика Мкртчяна – не желают встречаться с членами группы «Сасна црер». Об этом в ответ на вопрос корреспондента «Айкакан жаманак» сообщили родные полицейских в связи с вчерашней пресс-конференцией Жирайра Сефиляна и Варужана Аветисяна. Напомним, последние заявили, что готовы встретиться с родными погибших, если у тех будет такое желание.
Госпожа Анаит – мать помощника дежурного дежурном службы полка ППС Гагика Мкртчяна, получившего в день захвата ППС тяжелые огнестрельные ранения и умершего через несколько дней в больнице, - возмущена пресс-конференцией членов «Учредительного парламента». «Им не стыдно? Я постоянно говорю, что это поле надо очистить от сорняков, чтобы росли растения, а они снова собираются посеять сорняки, составить партию. Разве это правильно? Разве существует партия палачей? Я очень возмущена, всю ночь не спала, посмотрев эту пресс-конференцию», - сказала она в беседе с нами. На наш вопрос, не хотят ли они с женой Гагика Мкртчяна встретиться и поговорить с «Сасна црер», госпожа Анаит ответила: ни в коем случае. «И если они не получат никакого судебного наказания, я готова обратиться даже в Евросуд, до конца своей жизни. Они должны быть наказаны. Какая еще партия? Моего невиновного ребенка вдруг вошли и застрелили, за что? Они будут радоваться жизни, а мой ребенок убит их руками, бессмысленной смертью? Он не был болен, был сильным парнем, хорошо, добросовестно служил своей родине. Зачем нам встречаться? Ни в коем случае! Им должно быть стыдно даже думать о таком. Я не согласна, я буду протестовать до конца». Госпожа Анаит упомянула и о заявлении члена группы «Сасна црер» Павла Манукяна, что в Гагика Мкртчяна случайно выстрелил не Армен Билян, А Эдвард Григорян. По словам госпожи Анаит, это заявление – шоу: «То тот человек, то этот. Зачем они хотят освободить убийцу? Зачем? Я всегда слежу, смотрю, в курсе. Они всячески хотят увидеть убийцу на свободе, сваливают на другого. Я нисколько не верю словам Павлика. Мой сын в первые несколько дней чувствовал себя очень хорошо, рассказал. Мы все знаем, как было, что было. Они вошли, повязав свои безмозглые головы этими тряпками, вошли, и метра не были, сказали: почему ты не открывал дверь? – и выстрелили. Пусть не сваливают вину на другого. Нам же не 100 лет, чтобы ничего не понимали. Мы все понимаем», - возмущенно сказала в беседе с нами мать Гагика Мкртчяна.
В настоящее время из 10 членов группы «Сасна црер» под стражей находятся Павел Манукян, Армен Билян, Гагик Егиазарян и Смбат Барсегян.
"Желаем мы это осознать, или нет, но наш народ вступил в новую фазу истории, наивное восприятие которой ведет к настоящей катастрофе."
/Тигран Айрапетян/
Катастрофа вне
Спустя 100 дней после вступления Никола Пашиняна в должность (говорить «правительство» не имеет смысла, поскольку Пашинян де-факто является единственным носителем исполнительной власти и единственным принимающим решения) серьезно нарушена внешнеполитическая парадигма Армении, превращены в неразбериху наши приоритеты. Несмотря на бодрые заявления, озвучиваемые премьер-министром страны, за это время ему удалось беспрецедентно обострить отношения с нашим военно-политическим союзником №1 — Россией, и этот процесс, похоже, не имеет тенденции к прекращению.
На европейском направлении какого-либо прогресса не наблюдается, нет тенденций к увеличению программ помощи нашей стране со стороны ЕС, а прозвучавшие во время недавнего митинга несбалансированные заявления не могут не вызвать волну недоумения и озабоченности в ЕС и Совете Европы, ставя под сомнение международные обязательства, касающиеся демократии и иных направлений, принятые на себя нашей страной.
На американском направлении и по сей день нет какого-либо заметного продвижения в придании нового содержания данным отношениям, как нет и планировавшихся американских инвестиций. Вместо этого имеется откровенный сигнал американского посла о том, что развития вокруг Амулсара станут пробным камнем.
Сделанные до сегодняшнего дня Николом Пашиняном взаимоисключающие и дипломатически плохо продуманные заявления в отношении Арцахской проблемы говорят о безрассудных и безответственных, а, с точки зрения политических реалий, возможно, даже о фатальных представлениях премьер-министра о дипломатическом урегулировании конфликта. В то же время, по оценкам, вероятность возобновления крупномасштабных боевых действий на сегодня уже крайне высока.
Получилось так, что всего за 100 дней Армения последовательно отдалялась от старых союзников, не приобретя взамен новых и равноценных, добавив к и без того существующим вызовам вокруг нашей страны и Арцаха новые и получив настоящий ребус из подобных вызовов, в вопросе разгадки которого возможности влияния Армении только уменьшаются.
Катастрофа в основах
В вооруженных силах страны мы имеем пацифистскую ситуацию, когда собирательный образ действительно блестящего поколения военнослужащих, офицерский и генеральский комсостав последовательно лишается авторитета в результате потока уголовных дел и легкомысленного, сиюминутного дешевого PR-а, устроенного правительством на этом вопросе. Чего стоят публичные дифирамбы в адрес великолепного комсостава, когда значительная его часть, «благодаря» уголовным делам, становится «телезвездами» либо в качестве обвиняемых, либо в качестве свидетелей. Какую степень безответственности и невежества надо иметь, чтобы не понимать, что, внезапно начнись война (не дай Бог), на подвиг наших отважных солдат будут поднимать именно эти офицеры и генералы, которые сегодня один за другим становятся публичными фигурантами уголовных дел! Неизбежно возникающие проблемы с Россией в вопросе поставки вооружений и самый главный вопрос — явно несерьезное восприятие действующей политической верхушки в армянских вооруженных силах, образуют такой узел проблем, который сулит катастрофу.
По части экономики у нас наблюдается прогресс восприятия: сейчас уже начали озвучиваться идеи, не имеющие практически никакой связи с экономикой. С подобной скоростью в какой-то момент можно достичь такой ситуации, когда текущие статистические данные лучше всяких безосновательных популистских лозунгов послужат пониманию их гибельной подоплеки. Быть может, в какой-то момент станет понятно, что выжидательные либо чемоданные настроения перепуганного капитала — это невиданная катастрофа для любой политической власти. В то же время, если еще месяцев десять бледнеющая экономика будет регистрировать фейковый экономический рост и рост занятости, то люди перестанут понимать, если есть рост, почему же кругом увеличивается число безработных, наблюдается спад в торговле, а содержимое продуктовой корзины сокращается. Наступит момент, когда кто-то должен будет объяснить им все это.
Катастрофа в мозгах
Все это время мы наблюдаем организованные систематические атаки на Армянскую Апостольскую Церковь, ее беспрецедентную и последовательную дискредитацию, открытое государственное поощрение организаторов этих атак, открытую пропаганду нетрадиционных церквей и атеизма и, конечно, гробовое молчание политических властей и полное отсутствие действий. И всё это подается под соусом демагогического лозунга «Церковь отделена от государства, и не следует вмешиваться в вопросы Церкви».
В средствах массовой информации и, особенно, в социальных сетях, наблюдается систематическое торпедирование национальных ценностей со стороны организованных групп. В социальных сетях проводится невиданная, беспрецедентная пропаганда ксенофобии, ненависти, оскорблений и вражды. И вновь гробовое молчание политических властей: никакой оценки, никаких призывов к сдержанности, никаких действий.
А безответственные заявления правительства о разделении общества на революционеров и контрреволюционеров, кампания ненависти, оскорблений и проклятий, объявление, по сути, вне закона законодательной и судебной власти страны, размахивание бессмысленным большевистским лозунгом «Контрреволюция не пройдет» и, параллельно с этим, проведение опасных разделительных линий внутри горстки народа? Все это превращается в катастрофу уже в совершенно иной плоскости.
По ту сторону катастрофы
Не создавайте новых разделительных линий, господа! Уберите те, что уже во множестве созданы. Непроведение линии, отделяющей прошлое от настоящего, виденье пути в будущее лишь в ковырянии в прошлом, бурное игнорирование неписаных законов — всё это есть не что иное, как бегство от власти. Ощутите себя властью, господа, дабы быть лидерами для всех и, быть может, где-то далеко забрезжит свет, указывающий на то, что нам удалось избежать катастрофы.
Карен БЕКАРЯН, депутат Национального Собрания
Мигран АКОПЯН, депутат Национального Собрания
Арман САГАТЕЛЯН, депутат Национального Собрания
Самвел ФАРМАНЯН, депутат Национального Собрания
«Հետքը» սկսում է գործող ու նախկին պաշտոնյաների և վերջիններիս որդիների՝ պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատման հիմքերի ուսումնասիրություն, որը լինելու է շարունակական: Ազգային ժողովում կառավարության ծրագիրը ներկայացնելիս վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանըխոսել էրբարձրաստիճան պաշտոնյաների որդիների ծառայել-չծառայելու հարցի մասին:
«Հասկանալի է, որ այս պայմաններում մենք առանձնահատուկ քննության ենք ենթարկելու բարձրաստիճան պաշտոնյաների որդիների, այդ թվում՝ նախարարների, ԱԺ պատգամավորների որդիների բանակում ծառայած լինել-չլինելու հանգամանքը և պիտի հոգ տանենք, որ նրանք, ովքեր ծառայությունից ազատվելու օրենքով նախատեսված հիմնավոր և օրինական պատճառներ չունեն, ծառայեն, իսկապես ծառայեն բանակում, ինչպես Հայաստանում ոչ բռնի, թավշյա, ժողովրդական հեղափոխություն իրականացրած երիտասարդներն ու պատանիները»,- ասել էր Փաշինյանը:
«Հետք»-ին հայտնի էր դարձել, որ վարչապետի հանձնարարականով ուսումնասիրություններ են սկսվել բարձրաստիճան պաշտոնյաների զավակների՝ պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատման հիմքերի օրինականությունը պարզելու համար, ինչը և վարչապետի մամուլի քարտուղարը հաստատել էր: Ավելի վաղ դիմել էինք ՊՆ՝ մի քանի հարյուր նախկին ու ներկա պաշտոնյաների և նրանց որդիների` ծառայությունից ազատման և ծառայություն անցնելու մասին տեղեկություն խնդրելով:
Մեր հարցման ցուցակի մի մասի հրապարակումից հետո եղան պաշտոնատար անձանց որդիներ, որոնք դիմեցին «Հետք»-ին՝ վստահեցնելով, թե զինվորական ծառայությունից օրինական հիմքով են ազատվել՝ ունեցել են կամ ունեն առողջական խնդիր:
Բժշկական տեղեկանքների վերաբերյալ հասարակության շրջանում թերահավատություն միշտ էլ եղել է, և Սյունիքի նախկին մարզպետ Սուրիկ Խաչատրյանի որդիներին փաստաթղթերի կեղծման համար առաջադրված մեղադրանքըդրա ևս մեկ ապացույցն է։ Օգոստոսի 11-ին էլ Զինվորական կոմիսար Հենրիկ Մուրադյանը լրագրողների հետ ճեպազրույցում հայտնել է, որ այս տարվա զորակոչի շրջանակում նախկինում առողջական խնդիրների պատճառով տարկետում ստացած 600 քաղաքացի զորակոչվել է բանակ:
Հաշվի առնելով այս հանգամանքը՝ կառավարությունից ակնկալում ենք նման հիմքով ազատված քաղաքացիների բժշկական տեղեկանքների կրկնակի փորձաքննություն, ինչին, ի դեպ, մեր հարցումների պատասխաններում իրենց համաձայնությունը մի շարք պաշտոնատար անձինք տվել են:
Շարքը սկսում ենք գործող կառավարության կազմից, հարցումներով դիմել ենք կառավարության բոլոր այն անդամներին, որոնք, ըստ Պաշտպանության նախարարության տրամադրած տեղեկատվության, ազատվել են պարտադիր զինվորական ծառայությունից: Վերջիններիս խնդրել ենք հստակեցնել, թե ինչ հիմքով են ազատվել ծառայությունից և արդյոք առողջական հիմքի դեպքում պատրաստ են ևս մեկ անգամ փորձաքննության ենթարկվել:
Եւ այսպես՝ սկսենք կառավարության ղեկավարից. պարտադիր զինվորական ծառայություն չի անցել վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը: Դեռ պատգամավորության տարիներին բազմիցս անդրադարձել է այս հարցին: Փաշինյանն ազատվել է պարտադիր զինվորական ծառայությունից, քանի որ այդ տարիներին գործող օրենսդրության համաձայն՝ եթե ընտանիքի երկու արու զավակները ծառայել են, ապա երրորդն ազատվել է ծառայությունից, իսկ Փաշինյանի ավագ եղբայրները ծառայել են:
Պարտադիր զինվորական ծառայություն չի անցել առաջին փոխվարչապետ Արարատ Միրզոյանը: Ըստ վերջինիս կենսագրական տվյալների՝ նա պատմական գիտությունների թեկնածու է, և պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատման հիմքը ակադեմիական տարկետումն է:
Մյուս փոխվարչապետի` Տիգրան Ավինյանի գրասենյակից մեր հարցին ի պատասխան հայտնել են, որ Ավինյանը Սլավոնական համալսարանի «Կիրառական մաթեմատիկայի» ֆակուլտետում ուսումնառության ընթացքում՝ 2005-2009 թվականներին, ակադեմիական տարկետում է ստացել:
Պատասխանում նաև նշվում է, որ Ավինյանն ազատվել է պարտադիր զինվորական ծառայությունից «Զինապարտության մասին» օրենքի հոդված 12-ի ա կետի համաձայն: Տեղեկացնենք, որ փոխվարչապետ Ավինյանը պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է առողջական հիմքով, այդ կետի համաձայն՝ հանրապետական զորակոչային հանձնաժողովի կողմից առողջական վիճակի պատճառով զինծառայության համար ոչ պիտանի ճանաչված քաղաքացին հանվում է զինվորական հաշվառումից:
«Միաժամանակ տեղեկացնում ենք, որ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանը պատրաստակամ է օրենքով սահմանված դեպքերում և կարգով ներկայանալ համապատասխան պետական մարմիններ և անցնել անհրաժեշտ ընթացակարգերով»,- ասված է հարցման պատասխանում:
Կրթության և գիտության նախարար Արայիկ Հարությունյանը ևս առողջական հիմքով է ազատվել ծառայությունից` համաձայն Պաշտպանության նախարարի 2006 թվականի 378 հրամանի: Նախարարության մատնանշած առողջական խնդրի դեպքում զորակոչիկներին տրվում է տարկետում, ըստ որի` զինծառայողները խաղաղ ժամանակ պիտանի չեն, պատերազմական ժամանակ պիտանի են ոչ շարային ծառայության համար:
Հարցման պատասխանում նախարարությունից հիշեցրել են, որ Արայիկ Հարությունյանը ենթակա չէ զորակոչի, ուստի կրկնակի փորձաքննության անհրաժեշտություն չկա:
«Հավելենք նաև, որ Արայիկ Հարությունյանը որպես կամավոր մասնակցել է 2016 թվականի ապրիլյան պատերազմին, կատարել մարտական առաջադրանքներ»,- նշվում է հարցման պատասխանում:
Պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել են Սփյուռքի նախարար Մխիթար Հայրապետյանը, փոխնախարարներ Արամայիս Գրիգորյանն ու Բաբկեն Տեր-Գրիգորյանը: Նախարարի և փոխնախարար Արամայիս Գրիգորյանի՝ ծառայությունից ազատման հիմքերի մասին տեղեկատվություն նախարարությունից հրաժարվել են տրամադրել՝ նշելով, որ պահանջվող տեղեկությունը խախտում է մարդու անձնական և ընտանեկան կյանքի գաղտնիությունը:
«Ինչ վերաբերում է ձեր այն հարցմանը, թե արդյոք Սփյուռքի նախարարը և փոխնախարարը պատրաստ են կրկնակի բժշկական փորձաքննություն անցնելու, ապա հայտնում ենք, որ «Զինվորական ծառայության և զինծառայողի կարգավիճակի մասին» օրենքի համաձայն` սահմանված է քաղաքացիների առողջական վիճակի հետազոտման և բժշկական փորձաքննության կարգը, որի սուբյեկտն են զորակոչի ենթակա 18 տարին լրացած արական սեռի քաղաքացիները՝ մինչ 27 տարին լրանալը»,- ասված է հարցման պատասխանում:
Սփյուռքի մյուս փոխնախարար Բաբկեն Տեր-Գրիգորյանի՝ ծառայությունից ազատման հիմքը նախարարությունը տրամադրել է: Բաբկեն Տեր-Գրիգորյանը ծնվել է 1985 թվականին Փարիզ քաղաքում, ապա տեղափոխվել ԱՄՆ, որտեղ էլ 2007 թվականին ԱՄՆ քաղաքացիություն է ստացել:
«ՀՀ քաղաքացիություն ստանալու համար Բաբկեն Տեր-Գրիգորյանը դիմել է ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչություն 2014 թվականի օգոստոսի 2-ին, այսինքն` երբ լրացած է եղել նրա 28 տարի 10 ամիսը և օրենքի համաձայն` զորակոչի ենթակա չի եղել: ՀՀ քաղաքացիությունը Բաբկեն Տեր-Գրիգորյանին շնորհվել է 2015 թվականի ապրիլի 1-ին, և նա սահմանված կարգով ստացել է ՀՀ քաղաքացու անձնագիր»,- ասված է հարցման պատասխանում:
Մեզ հետ զրույցում Սփյուռքի նախարար Մխիթար Հայրապետյանն ասաց, որ պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է առողջական հիմքով: Նաեւ` տրամադրեց իր հիվանդության պատմության եզրակացությունը (էպիկրիզ):
Պարզելու համար` արդյոք նման էպիկրիզով նա կարող էր ազատվել ծառայությունից, դիմել ենք Պաշտպանության նախարարություն, սակայն պատասխան դեռ չենք ստացել:
Տնտեսական զարգացման և ներդրումների նախարար Արծվիկ Մինասյանը, ինչպես մեզ են փոխանցել նախարարությունից, 1995 թվականին ավարտել է ԵՊՀ տնտեսագիտության ֆակուլտետը, իսկ 1995-1998թթ. սովորել է ԵՊՀ ասպիրանտուրայում: Մինասյանն իր զինվորական պատրաստությունը ստացել է ԵՊՀ զինվորական ամբիոնում: Ունի լեյտենանտի զինվորական կոչում, պահեստազորի սպա է:
Առողջապահության նախարար Արսեն Թորոսյանը վաղաժամ է զորացրվել: Թորոսյանը զորակոչվել է բանակ 2015-ի դեկտեմբերին՝ 33 տարեկան հասակում՝ որպես բուժծառայության լեյտենանտ:
«10 ամիս պարտադիր զինվորական ծառայություն անցնելուց հետո օրենսդրությամբ սահմանված կարգով վաղաժամկետ Արսեն Թորոսյանը զորացրվել է առողջական խնդիրների պատճառով: Մինչև 33 տարեկանը նույն հիվանդության կապակցությամբ Թորոսյանը ստացել է տակետում»,- ասված է նախարարության պատասխանում:
Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե արդյոք նախարարը պատրա՞ստ է նորից անցնել համապատասխան բուժզննում, նախարարությունից հայտնել են, որ նշված գործընթացներն իրականացվում են օրենքով սահմանված կարգով:
Պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատված պաշտոնյաների թվում է Արդարադատության փոխնախարար Արթուր Հովհաննիսյանը: Վերջինս փոխնախարարի պաշտոնը զբաղեցնում է 2016 թվականից, երբ վարչապետը Կարեն Կարապետյանն էր: Արդարադատության նախարարությունը մերժել է տեղեկության տրամադրումը՝ վկայակոչելով մի շարք իրավական կարգավորումներ, ըստ որոնց` «Արդարադատության նախարարությունը չի կարող հանդիսանալ մեր կողմից խնդրարկված տեղեկատվության տրամադրման պահանջի հասցեատեր, քանի որ «Տեղեկատվության ազատության մասին» օրենքի իմաստով պահանջվող տեղեկատվության տնօրինողը չէ»:
Բնապահպանության նորանշանակ փոխնախարար Գնել Սանոսյանը ամուսնացել և զավակներ է ունեցել դեռևս ուսումնառության տարիներին: 2006 թվականին Սանոսյանն ավարտել է մագիստրոսական ուսումնառությունը, հենց այդ թվականի ապրիլին էլ ծնվել է նրա երկրորդ զավակը: «Զինապարտության մասին» օրենքի համաձայն՝ ընտանեկան դրությամբ տարկետման իրավունք տրվում է երկու և ավելի երեխա ունեցող զինապարտին:
Պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է նաև վարչապետի աշխատակազմի ղեկավար Էդուարդ Աղաջանյանը: Ինչպես փոխանցել են կառավարությունից՝ առողջական հիմքով:
«Անհրաժեշտության դեպքում պարոն Աղաջանյանը պատրաստ է կրկին անցնել համապատասխան բուժզննում և տրամադրել տեղեկանք»,- ասված է պատասխանում:
Վարչապետի աշխատակազմի ղեկավարի տեղակալ Սարգիս Խանդանյանը ևս ազատվել է պարտադիր զինվորական ծառայությունից: Մեր հարցմանն ի պատասխան` Խանդանյանը հայտնել է, որ պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է առողջական խնդրի պատճառով:
«Եթե անհրաժեշտություն ծագի, օրենքով սահմանված կարգով պատրաստ եմ անցնել բուժզննում և արդյունքների վերաբերյալ տեղեկացնել հանրությանը»,- ասված է հարցման պատասխանում:
Վարչապետի խորհրդական Արսեն Խառատյանն ազատվել է ծառայությունից «Սահմանված կարգի խախտմամբ պարտադիր զինվորական ծառայություն չանցած քաղաքացիների մասին» օրենքի դրույթներին համապատասխան: Խառատյանը մինչ 2008 թվականն օգտվել է ակադեմիական տարկետման իրավունքից և ուսանել ասպիրանտուրայում: 2008 թվականի մայիսի 28-ին անհայտ անձանց կողմից հարձակման ենթակվելու դեպքից հետո Խառատյանը արտերկիր է մեկնել, այդ ժամանակ նա եղել է 26 տարեկան: Զորակոչին չներկայանալու համար Խառատյանը վճարել է օրենքով նախատեսված տուրքը և ազատվել պարտադիր զինվորական ծառայությունից:
ԿԱ պետական եկամուտների նախագահ Դավիթ Անանյանը ևս պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատված պաշտոնյա է: Մեր հարցմանն ի պատասխան` ՊԵԿ-ը վկայակոչել է «Զինապարտության մասին» ՀՀ օրենքի 1991 թվականի դեկտեմբերի 9-ի 23-րդ հոդվածի երկրորդ մասը, որի համաձայն` եթե ընտանիքի երկու արու զավակները ծառայել են բանակում, ապա երրորդ եղբայրն ազատվում է զինվորական ծառայությունից։
«Դավիթ Անանյանի երկու ավագ եղբայրները ծառայել էին բանակում (միջնեկ եղբայրը եղել է նաև ազատամարտիկ՝ «Սասուն» ջոկատի կազմում՝ շուրջ չորս տարի մասնակցելով Արցախյան հերոսամարտին»,- ասված է հարցման պատասխանում:
ԿԱ Առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմնի ղեկավար Հովհաննես Նավասարդյանը պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է «Զինապարտության մասին» օրենքի 13-րդ հոդվածով՝ ընտանեկան դրության բերումով տարկետմամբ՝ երկու և ավելի երեխա ունենալու հիմքով:
Ըստ ՊՆ-ի տրամադրած տեղեկատվության՝ պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է նաև ԿԱ կրթության տեսչական մարմնի ղեկավար Ալեքսանդր Շագաֆյանը: Տեսչությունից մեր հարցմանն ի պատասխան հստակեցրել են, որ Շագաֆյանը կառավարության 1999 թվականի մարտի 18-ի թիվ 164 որոշման համաձայն ակադեմիական տարկետում է ստացել:
«2002-ին ավարտելով Վանաձորի պետական մանկավարժական ինստիտուտը` Ալեքսանդր Շագաֆյանը 2002-2007 թվականներին աշխատանքի է նշանակվել Լոռու մարզի Ջիլիզա սահմանամերձ գյուղում: Ալեքսանդր Շագաֆյանն ունի զինվորական գրքույկ համապատասխան նշումով»,- ասված է պատասխանում:
ԿԱ քաղաքաշինության պետական կոմիտեի նախագահ Ավետիք Էլոյանը պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է գիտական աստիճան ունենալու հիմքով:
«Ավետիք Էլոյանը 2001 թվականին Երևանի ճարտարապետության և շինարարության պետական համալսարանում պաշտպանել է թեկնածուական թեզ՝ ստանալով ճարտարապետական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան»,-ասված է կոմիտեի տված պատասխանում:
Վարչապետի՝ կոռուպցիայի դեմ պայքարի գծով օգնական Արեն Մկրտչյանը պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է առողջական հիմքով:
Վարչապետի մեկ այլ օգնական` Նաիրի Սարգսյանը ևս պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատվել է առողջական հիմքով:
«Ձեր մտահոգությունը փարատելու համար նշեմ, որ ըստ սահմանված ժամանակացույցի՝ առաջիկա մեկ տարվա ընթացքում պետք է նորից ներկայանամ բուժզննման: Խոստանում եմ ձեզ նախապես տեղեկացնել բուժզննման օրվա և անցկացման տեղի ու ժամի մասին»,- ասված է հարցման պատասխանում:
Առաջին փոխվարչապետ Արարատ Միրզոյանի գրասենյակի նախկին ղեկավար Վահան Կոստանյանը, ըստ ՊՆ պարզաբանման, ներգրավված է 2018 թվականի ամառային զորակոչային միջոցառումներում:
Հ․Գ. Քանի որ հարցումներին զուգահեռ կառավարությունում նշանակումներ են եղել, չի բացառվում, որ կառավարության կազմում լինեն զինվորական ծառայությունից ազատված այլ պաշտոնյաներ ևս:
Դժվար է ասել՝ հեղափոխության «դուխն» է ոգևորել Սփյուռքի նախարար Մխիթար Հայրապետյանին, թե՞ վարչապետի կողմից հրապարակում արված հայտարարությունը, թե բոլոր այլախոհները կպատժվեն, սակայն նա առանձնահատուկ ոգևորությամբ ամփոփեց իր գործունեության 100 օրը։
Հայրապետյանը լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ վերջիններիս սթափության կոչ է արել։ Նախարարին վրդովեցրել է, մասնավորապես, «Հրապարակ» օրաթերթի հրապարակումը, որով թերթն իբր «սևացրել է» իրեն ու իր ընտանիքին, բայց ինքը «մեծահոգաբար» դատի չի տվել լրատվամիջոցին։ Նա, մասնավորապես, ասել է․
«Երկու-երեք ԶԼՄ-ներ կան, որոնք սթափվելու կարիք ունեն: Քննադատեք ինձ` ինչքան ուզում եք, նույնիսկ, երբ իմ հարազատներին են կպել, ես չեմ ուզել անձնավորել: Բայց կա պետության հարց, երբ դուք ձեր գործողություններով վնասում եք, ես թույլ չեմ տա, թող հանրությունը տեսնի ու իր գնահատականը տա, թե ձեր հոդվածների պատճառով ինչ խնդիրներ են առաջացել Սփյուռքում»։
Այլ կերպ ասած՝ Հայրապետյանը Սփյուռք-Հայաստան չհաջողված կապի համար մեղադրում է լրագրողներին։ Անդրադառնալ նրա մեղադրանքներին կամ քննադատել դրանք՝ չենք պատրաստվում։
Պարզապես հարկ ենք համարում նկատել, որ նոր իշխանության նման վարքագիծը նմանվում է նախորդների գործելաոճին՝ իրենց չստացված գործերի համար մեղադրել լրագրողներին։ Բայց եթե դրա համար նախորդներին քննադատել ենք ու խոսել այդ մասին, ապա այս դեպքում իրավիճակ է փոխվել․ վարչապետը սպառնացել է, թե տեսեք, հա՜, շատ բան չխոսեք, թե չէ ԱԱԾ-ն ձեր դուռն էլ կթակի․․․ Ու այս ենթատեքստում էլ սփյուռքի նախարարը հանդգնում է սպառնալ, թե՝ «սթափվեք․․․»։
Այս դեպքում երկուսից մեկը՝ կա′մ պարոն նախարարը դեռ լիովին չի գիտակցում, թե որտեղ է գտնվում և չի կողմնորոշվում իր անելիքների մեջ, կա′մ նա պարզապես չգիտի, որ քննադատում են միայն վատ կատարած գործը կամ լրիվ անգործությունը, իսկ արդյունավետ գործունեության համար ոչ ոք ոչ մեկին չի քարկոծում։
Այնպես որ՝ նախքան լրագրողներին սթափվելու կոչեր անելն ու նրանց լռեցնելը, ավելի լավ կլիներ արդյունավետ աշխատել, ոչ թե իրականացվող ծրագրերի անունները փոխել (ինչպես օրինակ «Արի տուն»-ը՝ «Քայլ արա դեպի տուն»)․ դրանից գործն ավելի արդյունավետ չի դառնում․․․
Постcтодневный митинг Никола Пашиняна уже удостоился самых разных оценок и комментариев. И это неудивительно с учетом того, сколько всего было сказано премьером, какие были поставлены акценты, анонсированы цели и задачи во внутриполитической жизни страны, внешнеполитическом курсе, правовой плоскости, в вопросе Арцаха.
НА ЭТОМ ФОНЕ ОСТАЛИСЬ НА ВТОРОМ ПЛАНЕ ВОПРОСЫ ЭКОНОМИКИ, что, кстати, свидетельствует о том, что сегодня экономическая тема отнюдь не в числе приоритетов главы правительства. Тем не менее премьер вскользь коснулся экономических вопросов, так сказать, точечно зафиксировав успехи нового правительства. На всех "точках" останавливаться не будем, обратим внимание лишь на самые "жирные" из них.
Прежде всего стоит отметить налоговые результаты 100-дневки. Так вот и сам Пашинян говорил о практически рекордных успехах в этой сфере, и глава КГД представлял журналистам яркие показатели. В частности, в течение первых семи месяцев текущего года КГД обеспечил столько налоговых поступлений, сколько ожидалось обеспечить за весь год. Тут сразу же напрашивается вопрос: почему в качестве отчетного периода взято все первое полугодие, а не второй квартал? Почему новое правительство рапортует о своих успехах, включая срок действия и старого правительства? И насколько корректно представлять в качестве достижений новой власти в том числе и результат работы ее предшественников? В конце концов неизвестно, точнее, не проиллюстрировано конкретными показателями, насколько перевыполнен план по сбору налогов при прежнем правительстве, а насколько при нынешнем. Назван показатель за отрезок времени, большую часть которого (4 из 7 месяцев) работали эксы. О чьем же успехе идет речь?
Впрочем, это всего лишь нюанс. На самом деле стоит обратить внимание на другой фактор. Вовсе не ставя под сомнение факт привлечения дополнительных средств в казну по части налогов, приходится констатировать, что успех (если он действительно есть) носит разовый характер и обеспечен антитеневой и антикоррупционной кампанией. А это означает, что продолжительным он будет вряд ли. А это в свою очередь означает, что к категории достижений экономической политики это никак нельзя отнести. В последнее можно было бы включить, скажем, рост налоговых поступлений за счет существенного расширения налогооблагаемой базы, а конкретнее, роста количества налогоплательщиков (хозсубъектов), значительного расширения бизнеса действующих хозсубъектов. В этом плане конкретной информации не представлено. Сказанное означает, что тут предъявить нечего. Стало быть, повторюсь, о долгосрочном успехе говорить не приходится.
РЕЧЬ О РАЗОВОМ ПРИТОКЕ, ОБЕСПЕЧЕННОМ ЗА СЧЕТ СКРЫТЫХ РАНЕЕ НАЛОГОВЫХ обязательств ограниченного количества злостных неплательщиков. Слово "ограниченного" в данном случае ключевое, поскольку большая часть бизнеса все же соблюдает налоговую дисциплину, а вывод на свет теневиков сокращает финансовый потенциал дальнейшей антитеневой борьбы. Так что пока слишком рано говорить об осязаемых успехах в плане роста доходов госказны, ибо они не могут рассматриваться в долгосрочной перспективе.
На стодневном митинге Никол Пашинян отметил зафиксированный рост экспорта сельхозпродукции. И тут тоже вряд ли можно говорить о заслугах нового правительства, поскольку главным "регулятором" сельского хозяйства в целом и сельхозэкспорта в частности являются сюрпризы природы. Вряд ли новое правительство за сто дней научилось вносить существенные коррективы в климатические условия и, соответственно, уровень урожайности. Очевидно, что в этом году по сравнению с прошлым погода была благосклоннее, чем, собственно, и можно объяснить рост сельхозэкспорта. С другой стороны, очевидно, что за три месяца правительство не предпринимало, да и не могло предпринять каких-то принципиально новых шагов, обеспечивших рост экспортного показателя. Так что и тут возникает резонный вопрос: чьей заслугой можно считать рост сельхозэкспорта? И риторический: за счет чего он вырос? Есть подозрения, что в обоих случаях ответ один: природа.
А еще из экономической сферы глава правительства отметил успехи на поприще борьбы с монополиями в качестве явного результата победы нового правительства в этой борьбе представил снижение цен на сахар и бананы. Действительно, эти цены снизились. Но в результате ли демонополизации? На самом деле снижение цен может быть лишь конечным звеном цепочки демонополизационного процесса. А цепочка эта выглядит так: сначала победа над монополистом, потом возникновение на данном рынке честной конкуренции, в результате которой и происходит корректировка цен. В нашем случае промежуточного звена фактически нет. По крайней мере об этом не сообщается, не говорится о том, что после сокрушительной победы над монополистом сахарным бизнесом в Армении начало заниматься множество компаний, что привело к здоровой конкуренции. А это означает, что снижение цен достигнуто не в ходе естественного процесса, а за счет каких-то иных факторов. Стало быть, долговременным оно быть не может. Это тоже носит разовый характер...
Очевидно, что экономическая часть 100-дневного отчета правительства никак не тянет на предметное представление ощутимых результатов. Во-первых, остается вопрос: если есть достижения, то чьи они? Во-вторых, остается еще один вопрос: если есть достижения, то за счет чего?
Единый революционный список на ожидающихся в сентябре столичных выборах сформировать не удалось, сколько бы к этому ни призывало "Наследие".В том, что потенциальный единый список на деле трансформировался в конкурирующие партийные списки, член правления партии "Наследие" Раффи Ованнисян видит неверный подход. Об этом он заявил на пресс-конференции в медиацентре.
ВПРОЧЕМ, ОН ВСЕ ЕЩЕ НАДЕЕТСЯ, ЧТО К ПАРЛАМЕНТСКИМ ВЫБОРАМ подход партии власти относительно вопроса о едином списке изменится. Надеется, или скорее пытается сохранить хорошую мину при плохой игре, делая в сторону партии власти реверанс, мол, подход неверный, но причины уважительные. Причины, о которых сам Ованнисян может только догадываться. Поскольку призыв Раффи Ованнисяна к Пашиняну выдвигаться единым списком, озвученный им около месяца назад, остался, как сообщил сам "наследник" на пресс-конференции,без ответа.
Впрочем, это не первый раз, когда ГД в лице Пашиняна игнорирует предложение "Наследия" о сотрудничестве. Предложением Раффи Ованнисяна о создании правительства революционного движения, в которое по замыслу "наследника" должны были войти все политические силы, поддержавшие революционное движение, также осталось без ответа.
Ованнисян и другие "наследники" постоянно говорят о совместном продолжении революционного движения и возможности избежать узкопартийных решений, поскольку народ, дескать, ожидает всенародного продолжения революции, а не ее партизации. "Наследники"продолжают надеяться, что хотя бы к парламентским выборам новая власть пересмотрит свое отношение к ним – к тем, кто причисляет себя к соратникам. Более того, считает себя политиками, своей многолетней борьбой расчистившими Пашиняну путь к победе.
Согласитесь, не знать, что такой подход Пашинян просто не приемлет и любые попытки примазаться к революции пресекает на корню, "наследники" не могут.Как не могут не знать, что в ГД официального решения по формату участия в парламентских выборах пока нет, однако курс на партизацию взят: по данным депутатов ГД, 70% мест в списке получит ГД, 30% получат представители других партий (в частности, из блока "Елк") и гражданские активисты. Конечно, допарламентских выборов еще многое может измениться, но, судя по поведению Пашиняна, делить победу с кем-либо он отнюдь не собирается.
ОВАННИСЯН И ДРУГИЕ "НАСЛЕДНИКИ", КОНЕЧНО ЖЕ, ВСЕ ЭТО ВИДЯТ, НО… ПРОДОЛЖАЮТ НАДЕЯТЬСЯ. Более того, по словам Раффи Ованнисяна, они знают, что их публичное предложение дошло до адресата. Они были готовы к обсуждению на уровне председателей правленийпартий – Армена Мартиросяна и Сасуна Микаеляна, а также с премьером Николом Пашиняном. "Вероятно, из-за их занятости мы до этого этапа не дошли. Но продолжаем надеяться, что возможен существенный пересмотр, поскольку считаем уважительным, но невернымпуть, посредством которого революция, общенациональный подъем партизируется в виде списка, а всех остальных заставляют идти в списке этой партии", - сказал Ованнисян.
Кстати, он не против предложенных Пашиняном на митинге 17 августа конституционных поправок. Более того, Ованнисян считает, что нужно пересмотреть не только механизм самороспуска парламента, но и вовсе кардинальное реформировать Основной закон. Но… Прежде нужно провести внеочередные парламентские выборы, дабы легитимировать нынешнюю власть: "Очень хорошо, что люди приходят на площадь и выражают Пашиняну свое доверие, но нужно понимать, что полномочия премьера Николу Пашиняну дал де-факто действующий сегодня парламент, который я, Пашинян и многие другие считают незаконным. Легитимность НС должна быть как можно скорее зафиксирована посредством выборов".
Ованнисян уверен, что даже в условиях нынешней Конституции можно найти выход из ситуации. Ему этот выход видится "в соответствии с новой политической культурой, новым политическим соглашением"."Если же подобное невозможно, то можно провести сначала референдум, потом выборы, но переносить весь процесс на площадь недопустимо, это не может заменить правовые механизмы. Площадь – прекрасное место для гражданского пробуждения, но признайтесь, что площадь не может обеспечить формат плюрализма мнений, там не бывает дискуссии, разных подходов, там бывает предложение с трибуны и положительный отклик энного количества граждан", - заключил Раффи Ованнисян.
